خطری در کمین دشت لالههاي واژگون کوهرنگ
دشت 700 هكتاري لالههاي واژگون در کوهرنگ استان چهارمحال و بختياري؛ يكي از معروفترين رویشگاههای اين گلهای سرنگون در کشور است که عموما" در اواخر فروردین و اردیبهشتماه با ايجاد مناظر زيبا و سحرانگيز بهاري، میزبان هزاران گردشگر از اهالی منطقه و استانهای همجوار میشود.
در گذشته بهلحاظ كاركرد مرتعي كه براي اين منطقه تعريف شده بود، تمامي برنامههاي مديريتي پيشبيني شده بر بنياد توليد علوفه و استفاده دام از منطقه بوده و مباحث گردشگري جايگاه چنداني در برنامهريزيهاي منطقه نداشته است. اما در سالهاي اخير بهلحاظ كاركرد جديدي كه براي اين منطقه تعريف شد و در شمار مهمترين ظرفيتهاي گردشگري طبيعي استان قرار گرفت، در حال حاضر در ارديبهشتماه روزانه پذیرای تا حدود 20 هزار گردشگر از مناطق مختلف كشور میشود ولیکن شوربختانه آماده نکردن زیرساختهای لازم برای این بارگذاری و انفعال دستگاههای متولی مانند سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري، منابع طبيعي، حفاظت محيطزيست و فرمانداري منطقه ؛ سبب شده است که هر ساله روند كاهش شادابی، تجدید حیات طبیعی و تراكم لالهها شدت یابد.
نبود مديريت منسجم و كمبود امكانات سختافزاري و نرمافزاري بههمراه عدم توجه سزاوار به مباحث آموزشي و فرهنگ طبيعتگردي سبب شد تا روند چیده شدن گلها به همراه ساير گياهان داروييخوراكي و خارج کردن غده و پیاز آنها از داخل خاک توسط برخی از بازدیدکنندگان ناآگاه، بهطرز نگران كنندهاي شتاب گرفته و بهعنوان يك عامل انساني بیشترین نقش تخریبی را بهخود اختصاص دهد. بدونشك ورود خودرو به دشت که حتی در تعطیلات پایان هفته به حدود 5 هزار خودرو در روز هم میرسد و توقفهاي طولاني مدت، اضافهبر اینکه ميزان آسيب رساني و تخريب لالهها را افزايش ميدهد، باعث آلودگی دیداری منطقه و کاهش جذابیتهای دیداری این جاذبه گردشگری کمهمتا میشود.
بههرحال بهنظر میرسد راهکار کوتاهمدت مهار و مقابله با خطرات نابودی این دشت ارزشمند و کمهمتا، همکاری مسئولانه تمامی نهادهای متولی مانند سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري، منابع طبيعي، حفاظت محيطزيست، فرمانداري و نیروی انتظامی منطقه در ممانعت جدی از ورود خودرو به دشت و ساماندهی گردشگران و در درازمدت انجام مطالعه، برنامهریزی و تأسیس زیر ساختهای لازم با بهرهگیری از ظرفیتها و توانمندیهای بخش خصوصی و جوامع محلی منطقه باشد.
اضافه بر این اقدامات کوتاهمدت و درازمدت؛ راهکار تولید و تکثیر پیازهای لالههای واژگون توسط بخش خصوصی و فروش این پیازها با قیمت مناسب در ورودی دشت میتواند در کاهش کندن لالهها و خارجکردن پیاز آنها از خاک بسیار مؤثر باشد.
میتوانید مصاحبه نگارنده با خبرگزاری مهر را نیز در اینجا بخوانید.
نویسنده این وبلاگ(هومان خاکپور)؛ دارای مدرک مهندسی منابع طبیعی دانشگاه تهران بوده و بیش از 20 سال سابقهی کار در بخش منابع طبیعی و آبخیزداری استان چهار محال و بختیاری را دارد.